تاریخ نقاشی در ایران؛ از نقش‌های باستانی تا دوره اسلامی

مرکز آموزشهای بین المللی IHIM IRAN ایرانیان برگزار کننده تخصصی ترین کلاس نقاشی در شیراز همراه با ارائه مدرک بین المللی است.

سرفصل این دوره به شرح زیر می باشد:

• طراحی خطی / ترکیب بندی
• طراحی منظره
• چهره
• آناتومی
• سیاه قلم
• آبرنگ / مدادرنگ / گواش

برای کسب اطلاعات بیشتر و مشاوره با شماره های مرکز آموزش تماس حاصل فرمایید.

نگاهی به نقاشی در ایران

نقاشی در ایران باستان

اگرچه نمونه هایی از تصاویر برجای مانده بر دیوار برخی غارها در لرستان یا حکاکی بر صخره ها درنقاط مختلف ایران

نشانگر سابقه ی نقاشی در دور دست های پیش از تاریخ است، ولی این نمونه ها چندان فراوان نیستند

که در این مبحث نسبتا کوتاه بتوان بر آن ها تاکید کرد، به ویژه اینکه بسیاری از ویژگی های تصویری به کار رفته

در نقاشی های غارها و پناهگاه های صخره ای دوران میانه سنگی و آغاز عصر نوسنگی به صورتی گویاتر

در عصر سفال نیز به کار گرفته شده است.

نقاشی روی سفال در عصر باستان

یکی از خلاقیت های مهم بشر در هزاره پنجم قبل از میلاد، اختراع چرخ سفالگری بود

که احتمالا در سرزمین عیلام(جنوب غربی ایران و بخشی از خوزستان) روی داد. چرخ سفالگری تاثیری چشمگیر

در کمیت و کیفیت تولید اصلی ترین و قدیمی ترین فعالیت صنعتی بشر یعنی سفالگری داشت.

مهم ترین ارزش های هنری سفال های ساخته شده در آن دوران به واسطه ی نقاشی روی آن ها است.

این ظروف که به فراوانی از مناطق و گورهای باستانی به دست می آیند، صرف نظر از اندازه، شکل و کاربرد اغلب

بر نمای بیرونی خود نقوشی دارند که با مطالعه آن ها می توان بر بسیاری از خصوصیات زندگی و آمال

و آرزوهای سازندگان آن ها پی برد.

مهارت نقاش سفالگر در نظم بخشیدن به تقسیمات تصویری و تلخیص فرم ها و تنوع نقوش این سفال ها،

چنان است که تماشاگر امروز را به تعجب وا میدارد.نقوش سفال ها اکثرا نمادین و بعضا تزئینی است.

بر روی سفال ها حیواناتی نظیر قوچ، بز، گوزن و برخی پرندگان و موجودات افسانه ای در شکل ها و حالاتی ساده

و بعضا اغراق آمیز به تصویر در آمده اند. همچنین کوه، جویبار، گیاهان، خورشید، زمین و… هر یک به شکل ساده ای

در نقاشی حضور یافته اند.

نقاشی دیواری در ایران باستان

از اوایل هزاره اول قبل از میلاد اقوام آریایی کم کم به سرزمین های ایران وارد شده و سرنوشت سیاسی و فرهنگی این مناطق را به دست گرفته اند.

در ایران باستان نقاشی به تدریج مسیری نو یافته را نسبت به قبل از آن تجربه می کند.

این بار به جای نقوش کوچک روی سفال، هنرمند نقاش، تصاویری در اندازه های بزرگ بر روی دیوار بناها اعم از کاخ ها

یا معابد می آفریند. در نتیجه هنر نقاشی تا حدی از دسترس و فهم مردم دور شده و در خدمت قدرتمندان و شکوه دربارها قرار می گیرد و زبانی نسبتا پیچیده پیدا می کند. در بناهای ایران باستان نقاش دیوار با آوردن نقوش تزئینی در زمین

یا حاشیه های تصاویر یا در پوشاک افراد فضایی شاهانه و شکوهمند پدید می آورد. همین میل به تزیین کردن و آراستن صحنه ها به گونه ای انتزاعی است که بعدها در دنیای اسلامی بسیار کارساز واقع شد.

نقاشی ایران در دوره اسلامی

سنت های نقاشی عهد ساسانی با ورود به دوره اسلامی از میان نرفت بلکه به تدریج توسط حکومت های مسلمان جذب شد. باید دانست که هنر دیوارنگاری در عهد اسلامی رونق و دوام چشمگیری نیافت و کم کم جای خود را در بناها

به تزئینات گچبری و خوشنویسی داد. از این رو برای مطالعه نقاشی عهد سلجوقی بهترین نمونه های تصویری

بر جامانده معدودی کتاب مصور و نیز سفال های لعابدار منقوش یا مکتوب معروف به مینایی است.